|

Марҳилаҳои ташаккул ва андешаҳои иқтисодӣ (НАЗАРИЯИ ИҚТИСОД, ЗАМИНАҲОИ ГУСТАРИШ ВА ТАҲАВВУЛИ ОН)

Тартибдиханда: Азизов Ф.Ҳ.

Дохил кард: Ахмедов Бахром

Санаи дохилгардида: 2019-09-17

Тафаккури иқтисодӣ ҳамсолу ҳаммаслаки ҷомеаи инсонӣ буда, баро-бари эҳё ва ташаккули воситаҳои меҳнат зина ба зина тӯли қарнҳои зиёд инкишофу таҳаввул ёфтааст. Афкори иқтисодӣ дар ибтидо, ҳамчун падида-ҳои алоҳидаи ҳикмат ва андешаҳои гусаста, ташаккул ёфта, аз ҷониби донишмандон ва мутафаккирон аҳёнан собит карда шуданд ва онҳоро дар шакли том муттаҳид кардан номумкин аст.
Тибқи назардошти мутафаккирон, заминаҳои ибтидоии афкори иқтисо-дӣ ҳанӯз дар Юнони Қадим, дар достонҳои Хомер "Одиссея" ва "Иллиада" (асри Х-VIII пеш аз милод) пазируфта шудаанд.
Минбаъд андеша ва ҳикматҳои иқтисодӣ, мушаххасан аз ҷониби Ксенофонт, Платон ва Аристотел ҳидоят карда шудаанд.
Ксенофонт. Дастуреро ба номи "Истеҳком" ё худ "Экономикс" ("ойкос"- хона, хоҷагӣ, "номос" - қоида, қонун) оиди идора кардани фаъолиятҳои хоҷагидорию хонаводаи ғулому ғуломдор пешкаш кардааст. Он ҳамчун санъат (қонун) перомуни танзим ва тарзу услуби идораи фаъолияти хоҷагидорӣ дар доираи оила (хона, хоҷагӣ) тавсиф карда мешавад.
Мувофиқи ақидаи Ксенофонт, хонадорӣ ва афзунгардонии он дар услубҳои манфиатнокӣ, ҳавасмандӣ ва маҳорати ғулом асос меёбад.
Асоси рушди ҷомеаро соҳаи кишоварзӣ, меҳнати ғулом ва сарват (андӯхт) ташкил медиҳад.
Платон (Афлотун). Дар рисолаи худ "Давлат" ва "Қонунҳо" таҳлили амиқи тақсими меҳнат, моликияти хусусӣ, мубодилаи хусусӣ, тафриқа-бандии синфҳо, хоҷагиву хоҷагидорӣ, муносибатҳои пулию молиявӣ ва дар ин асос ташкил шудани давлат, идора ва танзими онро тавсиф медиҳад.
Тибқи ақоиди ӯ асоси ташкили шаҳру давлатро талабот (хӯрока, сарулибос, хонаю ҷой) ташкил медиҳад. Давлат тамоми фаъолияти иқтисо-дӣ, иҷтимоӣ ва сиёсиро муайян мекунад. Асоси истиқрорро "мадинаи фази-латҳо"-и муайян (озодии инсон, истиқрори давлати ғуломдорӣ, истеъмоли коллективӣ ва зиндагӣ кардан дар лагерҳо ва ғайра) ташкил медиҳад.
Вай тарафдори тақсимоти баробар, доштани сарвати баробар, зану кӯдакони умумӣ, моликияти хусусӣ, тарзи абадан нигоҳ доштани ғуломию ғуломдорӣ мебошад.
Дар ҷомеаи нисбатан хаёлии пешниҳодкардаи ӯ ҳар кас бояд мувофиқи табъ, истеъдоди табиии худ ба коре шуғл варзад.
Аристотел (Арасту). Дар китоби худ "Сиёсат ва илми ахлоқ", ба тарзу услуби идораи мамлакат, навъи мамлакат, навъи ҳукумат, хусусиятҳои молу пул аҳамияти хосае додааст.
Мувофиқи ақидаи ӯ, ғуломдорӣ табиатан бояд вуҷуд дошта, аз ғулому ғуломдор, шаҳрвандон, сарбозону канизон, ҳукмронон ва кишоварзон иборат буда, аз ҷониби табақаҳои мутавассит (миёна) идора карда мешавад.

Аристотел таҳти иқтисод муносибатҳои одамонро оиди нафнокии чизҳо, истифодаи сарват ва мубодила мефаҳмад. Вай аз ҷумлаи олимоне мебошад, ки якумин шуда оиди хусусиятҳои духелаи мол (арзиши истеъмолӣ, арзиш), ягонагии молу маҳсулот ва арзиши мубодилашавии онҳо маълумот додааст.

Дидан карданд: 58

Мавзӯъҳои монанд:

Сиёсати зиддисилсилавии давлат (МУВОЗИНӢ ВА НОМУВОЗИНИИ МАКРОИҚТИСОДӢ: МЕХАНИЗМ ВА ИНКИШОФИ СИЛСИЛАВИИ ИҚТИСОДИ БОЗОРӢ)

Навъ ва давраҳои силсила: мавҷҳои дароз, кӯтоҳ ва миёна (МУВОЗИНӢ ВА НОМУВОЗИНИИ МАКРОИҚТИСОДӢ: МЕХАНИЗМ ВА ИНКИШОФИ СИЛСИЛАВИИ ИҚТИСОДИ БОЗОРӢ)

Силсилаи саноатӣ ва давраҳои он (МУВОЗИНӢ ВА НОМУВОЗИНИИ МАКРОИҚТИСОДӢ: МЕХАНИЗМ ВА ИНКИШОФИ СИЛСИЛАВИИ ИҚТИСОДИ БОЗОРӢ)

Назарияи силсила: нигоҳ аз диди таърих ва хусусиятҳои он (МУВОЗИНӢ ВА НОМУВОЗИНИИ МАКРОИҚТИСОДӢ: МЕХАНИЗМ ВА ИНКИШОФИ СИЛСИЛАВИИ ИҚТИСОДИ БОЗОРӢ)

Назарияи кеӣнсгароии мувозинии макроиқтисодӣ (МУВОЗИНӢ ВА НОМУВОЗИНИИ МАКРОИҚТИСОДӢ: МЕХАНИЗМ ВА ИНКИШОФИ СИЛСИЛАВИИ ИҚТИСОДИ БОЗОРӢ)

Назарияи институтсионалии мувозинии макроиқтисодӣ (МУВОЗИНӢ ВА НОМУВОЗИНИИ МАКРОИҚТИСОДӢ: МЕХАНИЗМ ВА ИНКИШОФИ СИЛСИЛАВИИ ИҚТИСОДИ БОЗОРӢ)

Назарияи классикии мувозинии макроиқтисодӣ (МУВОЗИНӢ ВА НОМУВОЗИНИИ МАКРОИҚТИСОДӢ: МЕХАНИЗМ ВА ИНКИШОФИ СИЛСИЛАВИИ ИҚТИСОДИ БОЗОРӢ)

Тақозои кулл ва омилҳои муаӣянкунандаи он (МУВОЗИНӢ ВА НОМУВОЗИНИИ МАКРОИҚТИСОДӢ: МЕХАНИЗМ ВА ИНКИШОФИ СИЛСИЛАВИИ ИҚТИСОДИ БОЗОРӢ)

Мувозинии макроиқтисодӣ, моҳият, шакл ва хусусиятҳои он (МУВОЗИНӢ ВА НОМУВОЗИНИИ МАКРОИҚТИСОДӢ: МЕХАНИЗМ ВА ИНКИШОФИ СИЛСИЛАВИИ ИҚТИСОДИ БОЗОРӢ)

Иқтисоди ниҳон ва хусусиятҳои он (ИҚТИСОДИ МИЛЛӢ ВА САМАРАИ ОН)

Коментари дохил карданд:


Коментарии худро дохил кунед!

Суммаи ин ададҳоро нависед: