|

Хароҷоти истеҳсолӣ

Тартибдиханда: admin

Дохил кард: Ахмедов Бахром

Санаи дохилгардида: 2018-09-20

Ҳар як фирма пеш аз оғоз кардани истеҳсолот бояд муайян намояд, ки ба кадом фоида ноил мегардад. Барои ин фирма бояд талаботро омӯзад ва муайян намояд, ки бо кадом нарх маҳсулоти истеҳсолкардаашро мефурӯшад, инчунин фирма бояд даромади пешбинишударо бо хароҷот муқоиса кунад.
Хароҷоти истеҳсолӣ – ин пардохтҳо барои омилҳои истеҳсолии ба даст овардашуда мебошад.
Ин маънидодкунӣ аз тарафи иқтисодчиёни гуногун аз мавқеъҳои гуногун ва бо мақсадҳои гуногун мушоҳида карда мешаванд. 
К.Маркс омӯзиши хароҷотро бо мақсади тадқиқи хусусиятҳои истисмори меҳнати кироя, ки дар арзиш ифода ёфтааст,  алоқаманд мекард. Ба ақидаи Маркс, барои истеҳсоли мол ҷамъият бояд ҳам меҳнати зинда ва ҳам меҳнати дар арзиши таҷҳизот, ашё ва ғайраҳо таҷассумёфтаро сарф намояд.
Ба ғайр аз хароҷоти истеҳсолӣ Маркс хароҷоти муомилотро ҷудо мекард, яъне хароҷоте, ки бо ҷараёни фурӯши молҳо алоқаманд аст. Дар таъсисёбии арзиши мол ҳама хароҷоти муомилот иштирок намекунанд, балки қисми онҳо иштирок мекунад, ки давоми ҷараёни истеҳсолотро дар соҳаи муомилот дар назар дорад (кашонидан, нигоҳдорӣ, ба қутиҳо ҷойкунӣ ва ғайра). Аз ин ҷо бар меояд, ки дар назарияи марксистӣ на ҳама хароҷот дар нархгузорӣ иштирок мекунад.
Хароҷоти фирмаро дар ҷараёни истеҳсолот ва фурӯши молҳо ва хизматҳо дида мебароем. Пеш аз ҳама ба хароҷоти аслӣ ва алтернативӣ назар мекунем, чунки ҳар дуи ин намуди хароҷот аз тарафи фирма дар ҷараёни фаъолияти онҳо ҳисоб карда мешаванд.
Фоидаи муҳосиботӣ (фоидаи молиявӣ) бо худ фарқи байни даромади умумии (даромад аз фурӯши) фирма ва хароҷоти аслӣ мебошад. Дар таҷриба фирмаҳо айнан бо ин намуди фоида дучор мешаванд.
Фоидаи иқтисодӣ ин фарқи байни даромади умумии (даромад аз фурӯши) фирма ва ҳамаи хароҷоти (аслӣ ва алтернативӣ) фирма мебошад.   Фоидаи муқаррарӣ – ин фоидае, ки ба хароҷоти алтернативӣ баробар аст, барои истеҳсолот аз тарафи соҳибкор маблағгузорӣ карда шудааст.
Хароҷоти доимӣ FC – ин хароҷоте, ки аз ҳаҷми истеҳсолот вобаста нест. Ба ин хароҷот ҳиссаҷудокунии амортизатсионӣ, пардохтҳои рентавӣ, хароҷоти маъмурӣ – идоракунӣ ва ғайраҳо дохил мешаванд.
Хароҷоти тағйирёбанда VC – ин хароҷоте, ки аз миқдори маҳсулоти истеҳсол карда мешуда вобастагӣ дорад. Ин хароҷот аз хароҷот барои ашё, масолеҳҳо, музди меҳнат ва ғайраҳо иборат мебошад.
Хароҷоти миёнаи умумӣ ба ҳосили тақсими хароҷоти умумӣ ба хаҷми маҳсулоти истеҳсолшуда баробар аст, ки бо формулаи зерин ҳисоб карда мешавад:  
                                                      АТС=ТС/Q,         (1)                             
ки дар ин ҷо, ATC – хароҷоти миёнаи умумӣ;               
TC – хароҷоти умумӣ;                    
Q – миқдори маҳсулот (хизмат).
роҷоти миёнаи доимӣ ба ҳосили тақсими хароҷоти доимӣ ба шумораи маҳсулоти истеҳсолшуда баробар аст ва аз рӯи формулаи зерин муайян карда мешавад. 
АFС=FС/Q,                                      
ки дар ин ҷо, AFC – хароҷоти миёнаи доимӣ;             
FC – хароҷоти доимӣ;
Хароҷоти интиҳоӣ MC – ин хароҷоти иловагӣ барои истеҳсоли ҳар як воҳиди иловагии маҳсулот нисбат ба ҳаҷми додашудаи барориш мебошад ва аз рӯи формулаи зерин муайян карда мешавад. 
                                                     MC=ΔTC/ΔQ,                                        
ки дар ин ҷо, MC–хароҷоти интиҳоӣ;                  
∆–аломате, ки тағйирёбиро ифода менамояд;
Масъала:
Чунин функсияи хароҷоти умумии парвариши себ ва ширкатхои  рақобатии он  маълум аст:

       Q

0

1

2

3

4

5

      TC

10

12

16

22

30

40

а) Ширкат кадом ҳаҷми парвариши себро интихоб мекунад, агар нархи себ 10 сомонӣ бошад?
б) Фоидаи ширкатро ҳисоб мекунам.
А) TR=P*Q                     B)P=TR-TC
TR=10*0=0                     P=0-10=-10
TR=10*1=10                   P=10-12=-2
TR=10*2=20                   P=20-16=4
TR=10*3=30                   P=30-22=8
TR=10*4=40                   P=40-30=10
TR=10*5=50                   P=50-40=10
Хулоса:
Ширкат хангоми дар сатхи нархи 10 сомони фоида дорад.

Дидан карданд: 1444

Мавзӯъҳои монанд:

Бекорӣ: шаклҳо ва сабабҳои пайдоиши он. Мафҳуми шуғли пурра

Сиёсати зиддитаваррумии давлат (ТАВАРРУМ ВА ТАНЗИМИ ЗИДДИТАВАРРУМИИ ДАВЛАТ)

Оқибатҳои иқтисодию иҷтимоии таваррум (ТАВАРРУМ ВА ТАНЗИМИ ЗИДДИТАВАРРУМИИ ДАВЛАТ)

Хусусият ва омилҳои муайянкунандаи таваррум (ТАВАРРУМ ВА ТАНЗИМИ ЗИДДИТАВАРРУМИИ ДАВЛАТ)

Шакл ва намудҳои таваррум (ТАВАРРУМ ВА ТАНЗИМИ ЗИДДИТАВАРРУМИИ ДАВЛАТ)

Таваррум, моҳият ва сабабҳои пайдоиши он (ТАВАРРУМ ВА ТАНЗИМИ ЗИДДИТАВАРРУМИИ ДАВЛАТ)

Сиёсати хазинадории давлат ва хусусиятҳои он дар шароити бозор (БОЗОРИ МОЛИЯ, АНДОЗ, БУҶЕТ ВА СИЁСАТИ ХАЗИНАДОРИИ ДАВЛАТ ДАР ШАРОИТИ БОЗОР)

Андоз, вазифа, шакл ва хусусиятҳои ташаккули он (БОЗОРИ МОЛИЯ, АНДОЗ, БУҶЕТ ВА СИЁСАТИ ХАЗИНАДОРИИ ДАВЛАТ ДАР ШАРОИТИ БОЗОР)

Буҷети давлатӣ, моҳият, шакл ва хусусиятҳои ташкили он (БОЗОРИ МОЛИЯ, АНДОЗ, БУҶЕТ ВА СИЁСАТИ ХАЗИНАДОРИИ ДАВЛАТ ДАР ШАРОИТИ БОЗОР)

Молия, вазифа ва низоми он (БОЗОРИ МОЛИЯ, АНДОЗ, БУҶЕТ ВА СИЁСАТИ ХАЗИНАДОРИИ ДАВЛАТ ДАР ШАРОИТИ БОЗОР)

Коментари дохил карданд:


Коментарии худро дохил кунед!

Суммаи ин ададҳоро нависед: